Showing posts with label ebegümeci. Show all posts
Showing posts with label ebegümeci. Show all posts

Saturday, December 8, 2012

DERİN DONDURUCUDA YEȘİLLİK / OT NASIL SAKLANIR



sirken otu
Nisan – mayıs aylarında İstanbul’da bazı semt pazarlarında ot bulabilmeye başladık nihayet; mevsim farkı itibariyle Ege Bölgesi’ndeki kadar çeşitli ve uzun süreli bulamasak da buna da şükür diyoruz. Şu an ot mevsimi değil tabii ki ancak bir kaç ay sonra nasıl olsa tekrar otları tezgahlarda görmeye başlayacağız. 

Her ne kadar herşey mevsiminde güzel olsa da bulabildiğim ve sevdiğimiz otları buzlukta saklıyorum. Şu ana kadar şevketibostan, kazayağı, ısırgan otu, sirken otu, ebegümeci, labada, madımak otunu istifledim. Şevketibostanın ve madımağın yemeğini tatları kaybolmadan yapabildim. Saydığım diğer otları da böreklik olarak ayırmıştım; onları da lezzetlerinden hiç birşey kaybetmeden bir hayli kullandım. 

Peki otu nasıl buzlukta sakladım?

Her tür ot için aslında aynı yöntemi uyguladım: 

  1. Otun cinsine göre düdüklümün buharda pişirme yöntemini kullanarak bir süre haşladım. Buharda pişirme yöntemini kullanamayacaksanız; bir tencerede suyu kaynatıp otları kaynar suya batırıp kevgir yardımıyla çıkartın. Buharda pişirme yöntemiyle suya batırıp çıkarma yönteminin aksine hem sıcak suyla boğuşmuyorsunuz; hem de sıkacağınız su miktarı bir hayli azalıyor.
  2. Haşlama işlemi ota göre değişiyor. Şevketibostan daha köksü bir yapıda olduğu için daha uzun bir süre isterken, sirken otu ıspanak tarzı yapraklı bir bitki olduğu için çok daha kısa sürede hazır oluyor. Yapraklı bitkiler için parlak yeşil hale gelmiş olmaları yeterli (1 – 2 dakika). Ebegümeci yapraklı bir bitki olsa da saplarını da kullanmayı planlıyorsanız yapraklarından ayırıp 1- 2 dakika daha uzun haşlamanız gerekir.
  3. Haşlama işlemi bittikten sonra otun suyunu sıkarak buzdolabı poşetlerine dilediğim miktarda koydum. Poşetin ağzını iki elim arasında büzüştürüp bir pipet/kamış yardımı ile içindeki havayı çekerek vakumlayıp ağzını hemen telle kapattım. Azıcık ılıtıp daha sonra buzluğa yerleştirdim.
Bu kadar basit bir işlem!

sirken otu
buharda haslandiktan sonra vakumlanmaya hazir sirken otu
turp otu

buharda haslanmis turp otu

Saturday, June 16, 2012

EGE OTLARI TABAĞI

EGE OTLARI TABAĞI
Bu sene ot mevsiminde bir denemede bulundum ve otlardan buzluğa istif yaptım. Görüyorum ki bu deneme başarılı olmuş ve yemek olarak olsun, böreğin iç malzemesi için olsun bu otları buzluktan çıkartıp kullanabiliyorum (Otları nasıl istiflediğimin detaylarını gelecek yazılarımdan birinde anlatacağım).

Istanbul’daki balık restoranlarından menüsünde fark yaratmak isteyenler ege otlarını da soğuk meze olarak müşterilerine sunuyorlar. Bazıları otları sadece haşlayıp hiç bir sosa bulamadan sofraya getiriyor; bazıları da limon – sızma zeytinyağı kombosu ile gönülleri fethediyor.
Ben de evdeki rakı – balık gecemizde ege otları tabağı yapmak istediğimden buzluğumdaki bazı otları sofraya koydum. Rengi, görüntüsü ve tadından hiç bir şey kaybetmeyen otlar sofrada büyük sükse yaptı. 

Teker teker otların tadı ve kullanılabilirliği ile yorum yapmak istiyorum; ege tarafında bilinse de otlarla yeni yeni tanışanlar için belki yol gösterici olur:

Sirken: ıspanakgiller familyasından. O yüzden ıspanağın girdiği herşeye girebilir (böreği, pirinçli yemeği, yumurtalı olarak).
Radika: Salatası ve çorbası yapılıyor diye biliyorum. Ancak tadı bir hayli acı. Çorbasını denemedim ama salata olarak acısından arındıran bir yöntem keşfedene dek bir daha yapmayı düşünmüyorum.
Ebegümeci: kavurması, böreği, pirinçli yemeği, salatası...çok lezzetli kesinlikle. Daha önce paylastigim ebegümeci ve kazayagi ile otlu peynirli enfes börek tarifi için burayi; kiymali ispanakli ebegümeci tarifi için ise burayi tiklayabilirsiniz)

Ben otları buzluğumdan çıkartıp oda sıcaklığında çözdürdüm ve sofraya koymadan evvel limon, sızma zeytinyağı ve tuzdan oluşan Anadolu usulü salata sosu ile harmanladım.

EGE OTLARI TABAĞI

Friday, May 11, 2012

EBEGÜMECİ VE KAZAYAĞI İLE OTLU PEYNİRLİ ENFES BÖREK

ebegümeci ve kazayagi ile otlu peynirli enfes börek!
Tam hayalimdeki böreği yapabildim nihayet! Sanırım şu ana dek yaptığım en güzel börek bu oldu! Nasıl iştahla tükettiğimizi anlatamam! 

Kazayağını pazarda bir süredir görüp duruyordum; ama geçmiş yıllarda salata olarak denemiş ve pek beğenmemiştim. Ama böreğe nasıl yakıştığını anlatamam! O yüzden ilk fırsatta gidip pazardan biraz daha alıp şoklayarak istiflemeyi düşünüyorum; yazın da bu enfes börekten mahrum kalmamak adına :) 

KAZAYAĞI

Malzemelerin miktarı, uyumu, sıcacık böreğin çıtır çıtır ağızda dağılması! Daha da önemlisi doğada bulunan herşeye şükretmemi hatırlatan muhteşem ötesi otlar! Mayıs ayındayız; şu an otlar tam mevsiminde; ve zamansız bir lezzet olarak böreğe de inanılmaz yakışıyorlar!

Hane haklı sayısına göre miktarları arttırabilirsiniz; ama ben artık miktarı abartmamaya çalıştığım için bu ölçüleri kullandım. Yine de börek üç dört kişiye yeter ölçüde aslında.

Malzemeler: (3 – 4 kişilik)

2 yufka

İçinin harcı için:
Bir avuç ebegümeci,.
Yarım demet kazayağı
200 gr. Beyaz peynir, çatal yardımıyla ezilmiş

beyaz peynir









1 çay kaşığı kırmızı pul biber

Börek sosu için:
1 yumurtanın ile beyazı ayrılmış
Yarım bardak süt
2  kaşık zeytinyağı
Yarım bardak soda
2 tatlı kaşığı süzme yoğurt
Böreğin üzeri için
1 yumurtanın sarısı
Çörekotu

Yapılışı:
  1. Ebegümecini temizleyip yıkadıktan sonra yapraklari ile saplarini ayirip düdüklümün buharda pişirme özelliğini kullarak yapraklarla saplari buharda ayri ayri pişirdim. Yapraklar için bir dakika yeterli; ancak saplar 10 dakika istiyor. Alternatif bir yöntem olarak; dilerseniz yapraklari kaynar suya batırıp çıkartın; ılıtıp elinizle sıkıp suyundan arındırın. Saplarin yumusamasi biraz daha uzun sürecegi için saplari 10 dakika kaynatin. Gelişigüzel kıyın.
  2. Buharda pisirme islemini kazayağı için tekrarlayın; ancak yaprak ve sap ayrimina gerek olmadigi için bir dakika yeterli.
  3. İç harç için peyniri, ebegümeci ve kazayağını ve pul biberi karıştırın.
  4. Börek sosu için sos malzemeleri derin bir kaba alıp iyice çırpın. Bu sostan iki üç tatlı kaşığını iç harca katabilirsiniz.
  5. Yufkanın tekini masaya yayın. Ortadan ikiye bölün. 
  6. Yarısını alıp börek sosu ile ıslatın (3 - 4 kaşık ya da 6 – 7 tatlı kaşığı). Yufkanın uzun ve düz olan kısmına iç harcın dörtte birini kenara paralel gidecek şekilde yayın. Daha sonra kenarlarını katlayıp bir rulo haline getirin.
  7. Ruloyu bir borcama alıp helezon şeklini verecek şekilde kendi etrafında döndürerek yerleştirin.
  8. Diğer yufkaları da aynı şekilde rulo haline getirip her defasında helezonun kaldığınız yerinden devam ederek yerleştirin.
  9. yumurta sarısını helezon şeklini verdiğiniz böreğin üzerine sürün. Kalan börek sosunu kaşık kaşık böreğin üzerine gezdirin.
  10. Üzerine çörekotu (susam ya da haşhaş da olabilir) serpin.
  11. Önceden 200 derecede ısıtılmış fırında altı ve üstü kızarana dek pişirin.

ebegümeci ve kazayagi beraber - ince kiyilmis

3. adim

5. adim

6. adim

6. adim

6. adim
7. adim

8.adim

Enfes börek firinlanmaya hazir!
ebegümeci ve kazayagi ile otlu peynirli enfes börek!


Monday, April 23, 2012

KIYMALI ISPANAKLI EBEGÜMECİ

(Türkçe tarif asagida. For the mellow with spinach and meat recipe, please click here)

kiymali ispanakli ebegümeci (sarimsakli yogurt ile)
Aylardir bekledigim ot mevsimi kapiya dayandi sanirim zira geçen sene otlarimizi aldigimiz yasli amca geçen hafta nihayet pazara tesrif etti! Bu haftanin alisverisi ise su oldu: labada, ebegümeci (daha önce hiç denemedigim için ve pazarci amca labada ile birlikte pisirebilecegimi söyledigi için) ve arapsaçi! Arapsaçı için en kısa zamanda kuru fasülyeli tarifi uygulamaya geçirmeyi düşünüyorum; kursağımdan biraz kuru fasülye geçsin (senede bir kez olsa dahi :) )

Labadanın da üşenmezsem bu sefer dolmasını yapacağım; daha önce tamamen üsengeçlik eseri olarak dolmasını değil de bulgurlu, nohutlu ve bol baharatlı linkteki enfes yemeğini yapmıştım.

Pazardan aldığım ıspanaklar paramparça yaprakları ve yarı yıkanmış gibi olan halleri ile büyük hayal kırıklığı yaratınca pazardan gelir gelmez tüketmemiz gerektiğine karar verdim; sebze çok ıslatılınca ya da suyun içinde uzun süre bekletilince çürüyor malum. Ebegümecini yapmaya niyetlenmiştim bir de; tarif kitaplarımdan birinde bulduğum kıymalı ebegümeci tarifine azıcık da ıspanak ekleyerek bu muhteşem ötesi otun muhteşem ötesi yemeği ile tanışmış olduk! Sarımsaklı yoğurtla gerçekten muhteşem oldu! Herkese tavsiye ederim!

Bu arada ebegümeci ile ilk tanışmam olduğu için otu nasıl işlemden geçirdiğimin notunu buraya da düşmek isterim: yemek tarifi kitabımda sapların Y şeklindeki  kalın ve hatta tüylü kısımların soyulmasını ve çok sert olan kısımların atılabileceğini söylüyordu. Ama tek tek inceleyip soyma faslına üşendiğim için mutfaktaki favori islemlerimden olan buharda pişirme yöntemini kullandım yine! Ancak ebegümecinin sap kısımlarının örneğin bir hardal otunun saplarına göre daha uzun sürede yumuşadığını farkettim; 10 dakika sonra düdüklüyü açtığımda özellikle kalın kısımların yeteri kadar yumuşamadığını gördüm.

bir demet ebegümeci
ebegümeci

Malzemeler (4 – 5 kişilik)
1 demet ebegümeci (fotoğraftaki miktar kadar; gramajini ölçmek aklıma gelmedi doğrusu), iyice yıkanmış; yaprakları ile sapları ayrılmış. Yaprakları da sapları da iki üç yerden gelişigüzel doğradım.


yapraklarla saplari birbirinden ayirdim
yapraklarla saplari birbirinden ayirdim

ebegümeci yapraklari








saplarini gelisigüzel dogradim













200 – 300 gram ıspanak (bu da tamamen göz kararı; miktarı belirlemekte özgürsünüz), iyice yıkanmış ve kabaca doğranmış

ispanagi gelisigüzel dogradim











1 adet büyük boy soğan, piyazlık doğranmış
150 – 200 gram yağsız kıyma
2 kaşık bulgur
2 – 3 kaşık zeytinyağı
1 bardak sıcak su
Tuz 

Yapılışı:
  1. Yapraklarını ve saplarını ayırdığınız ebegümecinin saplarını buharda pişirmekle başlayın. Yukarıda bahsettiğim gibi saplar diğer otlara göre biraz daha fazla zaman istiyor. 15 - 20 dakika ile başlayıp kontrol edin; yeterli değilse biraz daha buharda pişirmeye devam edin!
  2. Bir tencereye zeytinyağını alıp ısıtın; soğanları iki üç dakika çevirin.
  3. Kıymayı ekleyip pişene kadar çevirmeye devam edin.
  4. Gelişigüzel doğradığınız ıspanağı ve ebegümeci yapraklarını ekleyin. Yaprakları tencereye birden sığdırmak pek kolay olmadığı için bir yandan karıştırıp bir yandan yeşillikleri ekliyorum. Yapraklar biraz inince buharda pişirmiş olduğunuz saplarını da ekleyin.
  5. Üzerine bulguru serpiştirip suyunu koyup kapağını kapatıp kısık ateşte 15 – 20 dakika boyunca pişirmeye bırakın. Tuz ile tatlandırıp servis yapın.

1. adim - saplari buharda pisirin
2. ve 3. adim - sogani ve kiymayi kavurun

ebegümeci yemegi servise hazir

kiymali ispanakli ebegümeci (sarimsakli yogurt ile)